प्रक्षिप्तसर्गः. Built from structured/verses.jsonl. Rows are monotone-aligned half-verse/pāda-like units split at । and ॥, so verse-number boundary differences can appear as inserted or shifted line rows.
164 aligned line rows across 7 source streams.
gr 164 lines
| # | gor-kn | gor-hi | crit | gr | dr-mula | gr-iitk | iitk |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 6.58p.58.1प्रक्षिप्तसर्गः ॥ १ ॥ | ||||||
| 2 | 6.58p.58.1a[ प्रहस्तस्य वधं श्रुत्वा रावणो भ्रान्तमानसः । | ||||||
| 3 | 6.58p.58.1bराक्षसानादिदेशाथ राक्षसेन्द्रो महाबलः ॥ १ ॥ | ||||||
| 4 | 6.58p.58.2aकार्या शत्रुषु नावज्ञा यैरिन्द्रबलसूदनः । | ||||||
| 5 | 6.58p.58.2bसूदितः सैन्यपालो मे सानुयात्रः सकुञ्जरः ॥ २ ॥ | ||||||
| 6 | 6.58p.58.3aसोहं रिपुविनाशाय विजयस्याभिवृद्धये । | ||||||
| 7 | 6.58p.58.3bस्वयमेवाभियास्यामि रणशीर्षमभित्वरन् ॥ ३ ॥ | ||||||
| 8 | 6.58p.58.4aअद्य तद्वानरानीकं सरामं सहलक्ष्मणम् । | ||||||
| 9 | 6.58p.58.4bप्रधक्ष्याम्येव बाणौघैः शुष्केन्धनमिवानलः ॥ ४ ॥ | ||||||
| 10 | 6.58p.58.5aअद्य संतर्पयिष्यामि पृथिवीं कपिशोणितैः । | ||||||
| 11 | 6.58p.58.5bरामं च लक्ष्मणं चैव प्रेषयिष्ये यमक्षयम् ॥ ५ ॥ | ||||||
| 12 | 6.58p.58.6aएवमुक्त्वा महातेजा रावणो लोकरावणः । | ||||||
| 13 | 6.58p.58.6bआगच्छत्सहसा क्रुद्धः सर्वसैन्येन संवृतः ॥ ६ ॥ | ||||||
| 14 | 6.58p.58.7aसंग्राममभिकाङ्क्षन्तं रावणं श्रुत्य भामिनी । | ||||||
| 15 | 6.58p.58.7bतदोत्थाय ययौ देवी नाम्ना मन्दोदरीति सा ॥ ७ ॥ | ||||||
| 16 | 6.58p.58.8aमाल्यवन्तं करे धृत्वा यूपाक्षसहिता तु सा । | ||||||
| 17 | 6.58p.58.8bमन्त्रिभिर्मन्त्रतत्वज्ञैस्तथान्यैर्मन्त्रिसत्तमैः ॥ ८ ॥ | ||||||
| 18 | 6.58p.58.9aराक्षसैरावृता सर्वैर्वेत्रजर्झरपाणिभिः । | ||||||
| 19 | 6.58p.58.9bयोषिद्भिश्चैव वृद्धाभिस्तथा कन्याभिरावृता ॥ ९ ॥ | ||||||
| 20 | 6.58p.58.10aआयुधव्यग्रहस्तैश्च राक्षसैश्च समन्ततः । | ||||||
| 21 | 6.58p.58.10bसभां तु प्रस्थिता देवी यत्रास्ते राक्षसाधिपः ॥ १० ॥ | ||||||
| 22 | 6.58p.58.11aछत्रेण ध्रियमाणेन अतिकायपुरस्सरा । | ||||||
| 23 | 6.58p.58.11bचामरैर्वररामाभिर्वीज्यमाना स्वलङ्कृता ॥ ११ ॥ | ||||||
| 24 | 6.58p.58.12aशतार्धमार्गं विपुलं ध्वजमालोपशोभितम् । | ||||||
| 25 | 6.58p.58.12bउत्सारणं प्रकुर्वद्भिर्वेत्रजर्झरपाणिभिः ॥ १२ ॥ | ||||||
| 26 | 6.58p.58.13aप्रविवेश सभां दिव्यां प्रभया द्योतमानया । | ||||||
| 27 | 6.58p.58.13bद्रष्टुं वै रावणं सा तु मयस्य दुहिता तु सा ॥ १३ ॥ | ||||||
| 28 | 6.58p.58.14aप्राप्तां देवीं तदा राजा प्रियां मन्दोदरीं तदा । | ||||||
| 29 | 6.58p.58.14bदृष्ट्वा स संभ्रमात्तूर्णं परिष्वज्य दशाननः ॥ १४ ॥ | ||||||
| 30 | 6.58p.58.15aमन्त्रिणां तु ततस्तेषामासनान्यादिदेश ह । | ||||||
| 31 | 6.58p.58.15bसौवर्णसुविचित्राणि सोपधानानि सर्वशः ॥ १५ ॥ | ||||||
| 32 | 6.58p.58.16aतष्वासनोपविष्टेषु सुखासीनेषु मन्त्रिषु । | ||||||
| 33 | 6.58p.58.16bपर्यङ्के चोपविष्टा तु देवी मन्दोदरी सुखम् ॥ १६ ॥ | ||||||
| 34 | 6.58p.58.17aअतिकायो महाबाहुः पितरं चाभिवाद्य तम् । | ||||||
| 35 | 6.58p.58.17bमातरं चाभिवाद्याथ तदाऽऽसनगतोऽभवत् ॥ १७ ॥ | ||||||
| 36 | 6.58p.58.18aप्रहस्तवधसंतप्तो महाकायवधार्दितः । | ||||||
| 37 | 6.58p.58.18bलङ्कायाश्चाभिमर्देन कषायीकृतलोचनः ॥ १८ ॥ | ||||||
| 38 | 6.58p.58.19aसंग्राममभिकाङ्क्षन्स आकुलेनान्तरात्मना । | ||||||
| 39 | 6.58p.58.19bअब्रवीद्वचनं सोथ महागंभीरनिस्वनम् ॥ १९ ॥ | ||||||
| 40 | 6.58p.58.20aकिमागमनकार्यं ते देवि शीघ्रं तदुच्यताम् । | ||||||
| 41 | 6.58p.58.20bतूर्णं मम समीपं वै किमर्थं त्वमिहाऽऽगता । | ||||||
| 42 | 6.58p.58.20cमन्त्रिभिः सहिता चैव ब्रूहि सर्वं यथातथम् ॥ २० ॥ | ||||||
| 43 | 6.58p.58.21aएवमुक्ते तु वचने देवी रावणमब्रवीत् । | ||||||
| 44 | 6.58p.58.21bविज्ञाप्यं शृणु राजेन्द्र याचे यत्त्वां कृताञ्जलिः ॥ २१ ॥ | ||||||
| 45 | 6.58p.58.22aन हि रोषश्च कर्तव्यो बदन्त्या मम मानद । | ||||||
| 46 | 6.58p.58.22bशृणुष्वैकमना मह्यं वचनं वाक्यकोविद ॥ २२ ॥ | ||||||
| 47 | 6.58p.58.23aश्रुता मे नगरी रुद्धा श्रुता मे राक्षसा हताः । | ||||||
| 48 | 6.58p.58.23bधूम्राक्षप्रमुखा वीराः प्रहस्तेन सहैव तु ॥ २३ ॥ | ||||||
| 49 | 6.58p.58.24aभवन्तं युद्धकामं च गमने कृतनिश्रयम् । | ||||||
| 50 | 6.58p.58.24bइति संचिन्त्य राजेन्द्र ममागमनकारणम् ॥ २४ ॥ | ||||||
| 51 | 6.58p.58.25aन युक्तं प्रमुखे स्थातुं युद्धे तस्य महात्मनः । | ||||||
| 52 | 6.58p.58.25bरामस्य च महेन्द्रेण यस्य भार्या त्वया हृता । | ||||||
| 53 | 6.58p.58.25cलक्ष्मणस्य च राजेन्द्र यस्य नास्ति समो युधि ॥ २५ ॥ | ||||||
| 54 | #27aन च मानुषमात्रोसौ रामो दशरथात्मजः । | ||||||
| 55 | #27bएकेन येन वै पूर्वं बहवो राक्षसा हताः ॥ | ||||||
| 56 | 6.58p.58.26चतुर्दशसहस्राणि जनस्थाननिवासिनाम् ॥ २६ ॥ | ||||||
| 57 | 6.58p.58.27aखरश्च निहतः सङ्ख्ये दूषणश्च महाबलः । | ||||||
| 58 | 6.58p.58.27bत्रिशिराश्च महाबाहुर्हतो राक्षसपुङ्गवः ॥ २७ ॥ | ||||||
| 59 | #30aकबन्धश्च महातेजा विराघो दण्डके तथा । | ||||||
| 60 | #30bशरेणैकेन वाली च वानरेन्द्रो निपातितः ॥ | ||||||
| 61 | 6.58p.58.28शङ्के चैवं महाराज मारीचस्य वधादहम् ॥ २८ ॥ | ||||||
| 62 | 6.58p.58.29aपितुश्च बचनाद्रामो दण्डकारण्यमाश्रितः । | ||||||
| 63 | 6.58p.58.29bब्रह्मचर्यव्रते युक्तः सह भ्रात्रा वनेचरः ॥ २९ ॥ | ||||||
| 64 | 6.58p.58.30aतस्य भार्या जनस्थानात्वयाऽऽनीताऽविजानता । | ||||||
| 65 | 6.58p.58.30bअकारणं कृतं तत्ते दोषाय समुपस्थितम् ॥ ३० ॥ | ||||||
| 66 | 6.58p.58.31aपतिव्रतावरोधस्तु दोषमावहते सदा । | ||||||
| 67 | 6.58p.58.31bन मह्यं रोचते बुद्ध्या एतेषां मन्त्रिणां तथा ॥ ३१ ॥ | ||||||
| 68 | 6.58p.58.32aरामभार्या सती सा तु रामाय प्रतिदीयताम् । | ||||||
| 69 | 6.58p.58.32bविभीषणेन चैवोक्तं पूर्वमेव महात्मना ॥ ३२ ॥ | ||||||
| 70 | 6.58p.58.33aस गतस्तत्र वै राजन्नस्मत्कार्यं करिष्यति । | ||||||
| 71 | 6.58p.58.33bवस्त्राणि चैव रत्नानि प्रेषयाद्य रघूत्तमे ॥ ३३ ॥ | ||||||
| 72 | 6.58p.58.34aसीतां चैव महाराज सुवर्ण वाहनानि च । | ||||||
| 73 | 6.58p.58.34bमणिमुक्ताप्रवालं च तथा रजतमेव च ॥ ३४ ॥ | ||||||
| 74 | 6.58p.58.35aमाल्यवान्गृह्य संयात यूपाक्षश्च तथैवच । | ||||||
| 75 | 6.58p.58.35bअतिकायस्तथा चायं कार्याकार्यविशारदः ॥ ३५ ॥ | ||||||
| 76 | 6.58p.58.36aविभीषणो गतः पूर्वमेभिस्तत्र गतैर्ध्रुवम् । | ||||||
| 77 | 6.58p.58.36bसंधिं करिष्यति व्यक्तं राघवं प्रणिपत्य ह । | ||||||
| 78 | 6.58p.58.36cसंमान्य मैथिलीं चास्मै प्रदास्यति विभीषणः ॥ ३६॥ | ||||||
| 79 | 6.58p.58.37aमाल्यवांश्च महामायो राक्षसानां हिते रतः । | ||||||
| 80 | 6.58p.58.37bराघवं याच्य शिरसा संधिं कुर्वन्तु रावण ॥ ३७ ॥ | ||||||
| 81 | #41aसान्त्वं भेदं तथा दानं राज्ञामेतत्त्रयं शुभम् । | ||||||
| 82 | #41bअशुभं तु स वै युद्धं तस्माद्युद्धं विसर्जयेत् ॥ | ||||||
| 83 | 6.58p.58.38त्रिभिर्नयैर्जितं मन्ये सहितं विक्रमेण तु ॥ ३८ ॥ | ||||||
| 84 | 6.58p.58.39aस्वजनस्य वधं कृत्वा पुत्रभ्रातृवधं तथा । | ||||||
| 85 | 6.58p.58.39bसंशयं चात्मनः कृत्वा किं जयेन करिष्यसि ॥ ३९ ॥ | ||||||
| 86 | 6.58p.58.40aचञ्चला युद्धसिद्धिस्तु हन्यते तेजसापि वा । | ||||||
| 87 | 6.58p.58.40bतस्माद्युद्धं न रोचेत संधिं कुरु दशानन ॥ ४० ॥ | ||||||
| 88 | #45aप्रणिपत्य महाबाहो राघवं प्रतिनन्दनम् । | ||||||
| 89 | #45bदीयतामद्य सा सीता संधिस्ते तेन रोचताम् ॥ | ||||||
| 90 | #45c-४१ ॥ | ||||||
| 91 | 6.58p.58.42aसांप्रतं संशयो राजन्पुरस्य सह बान्धवैः । | ||||||
| 92 | 6.58p.58.42bआत्मनो राक्षसश्रेष्ठ वर्तते नात्र संशयः ॥ ४२ ॥ | ||||||
| 93 | 6.58p.58.13aतस्माद्राजन्ब्रवीम्येवं पुरस्याथ कुलस्य च । | ||||||
| 94 | 6.58p.58.13bरक्षणीयस्तवात्मा च सर्वमात्मन्यधिष्टितम् ॥ १३ ॥ | ||||||
| 95 | 6.58p.58.44aक्षमाशीलस्तथा रामः सत्यवादी च राघवः । | ||||||
| 96 | 6.58p.58.44bधर्मनित्यो महाराजः शरणागतवत्सलः ॥ ४४ ॥ | ||||||
| 97 | 6.58p.58.45aकुरु तेनादितः सन्धिं रामे दशरथात्मजे । | ||||||
| 98 | 6.58p.58.45bलक्ष्मणश्च महाबाहो नित्यं भ्रातृहिते रतः ॥ ४५ ॥ | ||||||
| 99 | 6.58p.58.46aप्रहस्तेन कृतं किं नु युध्यता रक्षसा बले । | ||||||
| 100 | 6.58p.58.46bधूम्राक्षेण च राजेन्द्रे नित्यं समरगृद्धिना ॥ ४६ ॥ | ||||||
| 101 | 6.58p.58.47aमहाकायेन च तथा महामायेन रक्षसा । | ||||||
| 102 | 6.58p.58.47bअकंपनेन वीरेण युध्यता राक्षसेश्वर ॥ ४७ ॥ | ||||||
| 103 | 6.58p.58.48aतथान्यैर्युध्यमानैश्च किं कृतं राक्षसे बले । | ||||||
| 104 | 6.58p.58.48bन हतो यूथपः कश्चिद्बलोद्देशोपि रावण ॥ ४८ ॥ | ||||||
| 105 | 6.58p.58.49aतेषां वीर्याद्धिभेतीन्द्रः कुबेरवरुणावपि । | ||||||
| 106 | 6.58p.58.49bयमो वैवस्वतो येषां तथाऽन्ये देवदानवाः ॥ ४९ ॥ | ||||||
| 107 | 6.58p.58.50aयेषां नास्ति समो वीर्ये ते हता वानरैर्युधि । | ||||||
| 108 | 6.58p.58.50bन चापि वानराः शक्या हन्तुं पादपयोधिनः ॥ ५०॥ | ||||||
| 109 | 6.58p.58.51aरक्ष्यमाणास्तु रामेण सुग्रीवेण च पालिताः । | ||||||
| 110 | 6.58p.58.51bतत्र ते रोचतां सन्धिः सह रामेण रावण ॥ ५१ ॥ | ||||||
| 111 | 6.58p.58.52aयोग्यश्च राघवो मित्रं कार्तवीर्यार्जुनो यथा । | ||||||
| 112 | 6.58p.58.52bमा कृथा मोघमानित्वं मा कृथाः कुलसंक्षयम् ॥५२॥ | ||||||
| 113 | 6.58p.58.53aमा कृथाः पुरनाशं तु मा कृथाः पुत्रसंक्षयम् । | ||||||
| 114 | 6.58p.58.53bहितं सर्व ब्रवीम्येषां कुरुष्व वचनं मम ॥ ५३ ॥ | ||||||
| 115 | 6.58p.58.2अथ प्रक्षिप्तसर्गः ॥ २ ॥ | ||||||
| 116 | 6.58p.58.2aरावणेनमन्दोदरींप्रति स्वपराक्रमप्रशंसनपूर्वकं रामादिवधप्रतिज्ञानेनस परिश्वङ्गंतस्या अन्तः पुरंप्रतिप्रेषणम् ॥ १ ॥ | ||||||
| 117 | 6.58p.58.2bतथाभटाम्प्रतियुद्धायरथादिसज्जीकरणचोदना ॥ २ ॥ | ||||||
| 118 | 6.58p.58.1aतस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा प्रियाया राक्षसेश्वरः । | ||||||
| 119 | 6.58p.58.1bउष्णं दीर्घं विनिश्वस्य निरीक्ष्य च सभासदः । | ||||||
| 120 | 6.58p.58.1cहस्ते मन्दोदरीं गृह्य वाक्यमेतदुवाच ह ॥ १ ॥ | ||||||
| 121 | 6.58p.58.2aत्वया न युद्धकाङ्क्षिण्या वचो यद्बहु भाषितम् । | ||||||
| 122 | 6.58p.58.2bन तन्मनसि मे देवि प्रविवेशाप्रियं प्रिये ॥ २ ॥ | ||||||
| 123 | 6.58p.58.3aदेवाञ्जित्वा रणे पूर्वं ससुरासुरमानुषान् । | ||||||
| 124 | 6.58p.58.3bप्रणमे मानुषं रामं वानराम्यः समाश्रितः ॥ ३ ॥ | ||||||
| 125 | 6.58p.58.4aप्रणम्य रामं काकुत्स्थं किं वक्ष्ये सर्वदेवताः । | ||||||
| 126 | 6.58p.58.4bकीदृशं वा भवेन्मह्यं जीवितं हततेजसः ॥ ४ ॥ | ||||||
| 127 | #64aहत्वा तस्य पुरा भार्यां मानं कृत्वा सुदारुणम् । | ||||||
| 128 | #64bराक्षसान्मारयित्वा तु लङ्कां संपीड्य सर्वतः ॥ | ||||||
| 129 | 6.58p.58.5राघवं प्रणमे कस्माद्धीनवीर्य इवापरः ॥ ५ ॥ | ||||||
| 130 | 6.58p.58.6aराघवं प्रणिपत्याहं कथं जीवितुमुत्सहे । | ||||||
| 131 | 6.58p.58.6bएष मे सहजो भावो नित्यं मनसि वर्तते ॥ ६ ॥ | ||||||
| 132 | 6.58p.58.7aअविभज्य तदा देवि न नमेयं तु कस्यचित् । | ||||||
| 133 | 6.58p.58.7bत्रैलोक्ये स पुमान्नास्ति यो मया न जितो रणे ॥७॥ | ||||||
| 134 | 6.58p.58.9aदेवतानां बलं हत्वा देवराजो मया जितः । | ||||||
| 135 | 6.58p.58.9bराघवं प्रणमे कस्मान्मूर्ध्नि स्थित्वा च देहिनाम् ८ मा कृथा हृदि संतापं शमयिष्ये शुचिस्मिते । | ||||||
| 136 | 6.58p.58.9cहनिष्ये राघवं चैव लक्ष्मणं वानरांश्च तान् ॥ ९ ॥ | ||||||
| 137 | 6.58p.58.10aसुग्रीवं च हनिष्यामि हनूमन्तं च वानरम् । | ||||||
| 138 | 6.58p.58.10bन तु संधिं करिष्यामि राघवेण सहैव तु ॥ १० ॥ | ||||||
| 139 | 6.58p.58.11aवैदेहीं नार्पयिष्यामि राघवस्य भयादहम् । | ||||||
| 140 | 6.58p.58.11bसांप्रतं न च संधि तु करिष्यति स राघवः ॥ ११ ॥ | ||||||
| 141 | 6.58p.58.12aसागरं सुमहद्बध्वा लङ्कामेत्य सकाननाम् । | ||||||
| 142 | 6.58p.58.12bराक्षसप्रवरान्हत्वा संधिं कुर्यात्कथं प्रिये ॥ १२ ॥ | ||||||
| 143 | 6.58p.58.13aन त्वहं संघिमिच्छामि कदाचिदपि भामिनि । | ||||||
| 144 | 6.58p.58.13bगच्छ त्वं भव विस्रब्धा सर्वमेतत्सुखोदयम् ॥१३॥ | ||||||
| 145 | 6.58p.58.14aमा कृथा हृदि संतापमहं यास्ये रणाजिरम् । | ||||||
| 146 | 6.58p.58.14bअद्य सर्वान्वधिष्यामि शत्रून्समरमूर्धनि ॥ १४ ॥ | ||||||
| 147 | 6.58p.58.15aपुत्राश्च ते महावीर्या मेघनादपुरस्सराः । | ||||||
| 148 | 6.58p.58.15bन तेषां मुच्यते कश्चिदपि मृत्युर्वरानने ॥ १५ ॥ | ||||||
| 149 | #75aअन्तःपुराय गच्छ त्वं सुखिनी भव सस्नुषा । | ||||||
| 150 | #75bएवमुक्त्वा परिष्वज्य भार्यां प्रियमना इव ॥ | ||||||
| 151 | #75c१६ । | ||||||
| 152 | 6.58p.58.17aप्रविवेश तदा देवी स्वयं च भवनं शुभम् । | ||||||
| 153 | 6.58p.58.17bचिन्तयामास तं घोरं विग्रहं समुपस्थितम् ॥ १७ ॥ | ||||||
| 154 | 6.58p.58.18रावणस्तु तदा वाक्यं राक्षसानिदमत्रवीत् ॥ १८ ॥ | ||||||
| 155 | 6.58p.58.19aकल्प्यतां मे रथः शीघ्रं क्षिप्रमानीयतां धनुः । | ||||||
| 156 | 6.58p.58.19bअद्य क्रोधं विमोक्ष्यामि गूढं सुहृदयेशयम् ॥ १९ ॥ | ||||||
| 157 | 6.58p.58.20aदेवाहवे यथा पूर्वं रुद्रेण निहतोऽन्धकः । | ||||||
| 158 | 6.58p.58.20bचिरकालेप्सितं ह्येतद्युद्धं मे राघवेण ह ॥ २० ॥ | ||||||
| 159 | 6.58p.58.21aअद्य तूणीशया बाणा विमुक्ता इव पन्नगाः । | ||||||
| 160 | 6.58p.58.21bरामं समभिधावन्तु विषाग्निप्रतिमाः शिताः ॥ २१ ॥ | ||||||
| 161 | 6.58p.58.22aसुतेजसै रुक्मपुङ्खैर्जलधौतैर्हिरण्मयैः । | ||||||
| 162 | 6.58p.58.22bशरैरादीपयाम्येनमुल्काभिरिव कुञ्जरम् ॥ २२ ॥ | ||||||
| 163 | 6.58p.58.23aवानरान्सुबहून्गृह्य राघवात्संप्रचोदितान् । | ||||||
| 164 | 6.58p.58.23bयमं नयामि विक्रान्तान्मम पार्श्वमुपागतान् ॥ २३ ॥ |